UN Women hakkında

UN Women (Birleşmiş Milletler Kadın Birimi), kadın haklarını ve toplumsal cinsiyet eşitliğini ilerletmek ve tüm kadınlar ve kız çocuklarının güçlenmesini sağlamak amacıyla kurulmuştur.

Birleşmiş Milletler’in toplumsal cinsiyet eşitliği alanındaki lider kuruluşu ve Birleşmiş Milletler Kadının Statüsü Komisyonu’nun sekretaryası görevini yerine getiren UN Women; yasaları, kurumları, davranışları ve hizmetleri eşitlikten yana dönüştürerek toplumsal cinsiyete dayalı uçurumu ortadan kaldırmayı ve tüm kadınlar ile kız çocukları için eşit bir dünya kurmayı hedeflemektedir. UN Women, hükümetler, kadın hareketleri ve özel sektörle yürüttüğü ortaklıklar ile Birleşmiş Milletler sistemi içindeki koordinasyon yetkisi sayesinde, elde edilen ilerlemenin kalıcı olmasını sağlamaktadır. UN Women, kadınlar ve kız çocukları için dört öncelikli alanda ilerleme kaydedilmesine katkı sunmaktadır:

• liderlik,
• ekonomik güçlenme,
• şiddetten arınmış bir yaşam,
• barış, güvenlik ve insani yardım süreçlerine katılım.

UN Women, her zaman ve her yerde kadınların ve kız çocuklarının haklarını küresel ilerlemenin merkezinde tutar. Çünkü toplumsal cinsiyet eşitliği yalnızca işi değil; aynı zamanda kimliğinin bir parçasıdır.

Kadınların statüsü

Toplumsal cinsiyet eşitliği temel bir insan hakkıdır. Bununla birlikte, eşitliğin sağlanması aynı zamanda önemli sosyo-ekonomik kazanımlarla da sonuçlanır. Kadınların güçlenmesi, gelişen ekonomileri destekler, üretkenliği ve büyümeyi hızlandırır. Öte yandan, toplumsal cinsiyet eşitsizlikleri bütün toplumlarda derinlere kök salmış haldedir. Kadınlar insan onuruna yaraşır işlere erişememekte, mesleki ayrımcılığın yanı sıra toplumsal cinsiyete dayalı ücret farklarıyla karşı karşıya kalmaktadırlar. Temel eğitim ve sağlık hizmetlerine erişimleri yaygın bir biçimde engellenmektedir. Dünyanın her yerinde şiddete ve ayrımcılığa maruz bırakılmaktadırlar. Siyasi ve ekonomik karar alma süreçlerinde yeterince temsil edilmemektedirler.

Birleşmiş Milletler, Pekin Deklarasyonu ve Eylem Platformu  ile Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılması Sözleşmesi (CEDAW) gibi dönüm noktası niteliğindeki anlaşmalar da dahil olmak üzere, toplumsal cinsiyet eşitliğini geliştirmede önemli ilerlemeler kaydetmiştir.

Bütün dünyada kadınların ve kız çocuklarının güçlenmesi ve hakları için çalışan BM Kadın Birimi’nin üstlendiği başlıca roller şunlardır:

• Kadının Statüsü Komitesi gibi hükümetler arası organları politikalar, uluslararası standartlar ve normlar oluşturabilmeleri için desteklemek;
• Üye Devletlerin bu standartları uygulamalarına yardımcı olmak üzere, talep eden ülkelerin koşullarına uygun teknik ve mali desteği sağlamak ve sivil toplumla etkin ortaklıklar kurmak;
• BM sisteminin toplumsal cinsiyet eşitliğine ilişkin çalışmalarına öncülük etmek, bu çalışmaların koordinasyonunu sağlamak,  sistem genelinde ilerlemenin düzenli olarak izlenmesini de kapsayacak bir biçimde hesap verebilirliği teşvik etmek.

Tarihsel perspektif

Birleşmiş Milletler (BM), toplumsal cinsiyet eşitliğini küresel ölçekte teşvik etmeye yönelik çabalarında uzun yıllar boyunca büyük zorluklarla karşılaştı. BM’nin toplumsal cinsiyet meseleleriyle ilgili faaliyetlerini yönlendirecek kabul görmüş tekil bir aktörün olmaması ve yetersiz mali kaynaklar bu zorluklar arasındaydı. Bu gibi zorlukların üstesinden gelmek amacıyla Birleşmiş Milletler Genel Kurulu Temmuz 2010’da UN Women’ı (Birleşmiş Milletler Toplumsal Cinsiyet Eşitliği ve Kadınların Güçlenmesi Birimi) hayata geçirdi. BM Üye Devletleri, böylece, BM kuruluşunun toplumsal cinsiyet eşitliğine ve kadınların güçlenmesine ilişkin hedeflerini hızlandırmaya yönelik tarihi bir adım atmış oldu. BM Kadın Birimi’nin oluşturulması, daha geniş kapsamlı bir etki yaratmak üzere kaynakların ve yetkinin bir araya gelmesi demekti. Bu gelişme, aynı zamanda, BM reform gündeminin de bir parçası ve sonucuydu. BM sisteminin, daha önce birbirinden ayrı olan ve özel olarak toplumsal cinsiyet eşitliğiyle kadınların güçlenmesine odaklanan dört bileşeni, böylece bir araya getirilmiş oldu. Söz konusu bileşenler şunlardı:

• Kadınların İlerlemesi Birimi (Division for the Advancement of Women: DAW)
• Kadınların İlerlemesi İçin Uluslararası Araştırma ve Eğitim Enstitüsü (International Research and Training Institute for the Advancement of Women: INSTRAW)
• Toplumsal Cinsiyet Meseleleri ve Kadınların İlerlemesi Özel Danışmanı Ofisi (Office of the Special Adviser on Gender Issues and Advancement of Women: OSAGI)
• Birleşmiş Milletler Kadınlar Kalkınma Fonu (United Nations Development Fund for Women: UNIFEM)